सहसंबंध
तर्कशक्ती · शाब्दिक तर्क · 3 min
संकल्पना: सहसंबंध — नाते एका वाक्यात मांडा
पर्याय आधी पाहू नका. दिलेल्या जोडीचे नाते सांगणारे पूर्ण वाक्य तयार करा, आणि मग तेच वाक्य प्रत्येक पर्यायासह पुन्हा वाचा. त्यातील एकच पर्याय टिकतो.
- शब्दांचे सहसंबंध. नेहमीची नाती अशी: भाग व पूर्ण (petal : flower), कारागीर व त्याचे साधन (carpenter : saw), कारण व परिणाम (virus : disease), घटक व वर्ग (sparrow : bird), विषय व त्याचे शास्त्र (stars : astronomy), आणि तीव्रतेची पायरी (warm : hot).
- संख्यांचे सहसंबंध. ठरलेल्या क्रमाने तपासा: वर्ग, घन, मग ठरावीक संख्या मिळवणे किंवा गुणणे, मग संख्यारेषेवरील स्थान. ७ : ४९ हा वर्ग; ७ : ३४३ हा घन; ७ : ५० म्हणजे "वर्ग अधिक एक".
- अक्षरांचे सहसंबंध. ठरावीक सरकवाणी (AB : CD), उलटा क्रम, किंवा विरुद्ध अक्षरे शोधा — अगदी सांकेतिक भाषेप्रमाणेच.
- मिश्र सहसंबंध. शब्दासोबत संख्या दिली असल्यास ती बहुधा अक्षरांची संख्या किंवा अक्षरक्रमांक दर्शवते.
सर्वात सामान्य चूक म्हणजे केवळ त्याच विषयक्षेत्रातील पर्याय निवडणे. तुमचे वाक्य सैल असेल तर दोन पर्याय बसतात; त्यावर उपाय म्हणजे ते वाक्य अधिकाधिक नेमके करत जाणे, जोपर्यंत एकच पर्याय शिल्लक राहत नाही. नात्याइतकीच त्याची दिशाही महत्त्वाची असते: doctor : patient आणि patient : doctor ही एक नाहीत, आणि उत्तराने दिलेल्या जोडीचा क्रम पाळलाच पाहिजे.
तपासण्याची पद्धत: तयार केलेले वाक्य दोन्ही जोड्यांसाठी म्हणून पाहा. ते दोन्ही वेळा एकच दावा करत असेल, तर जोडी बरोबर आहे.
सूत्र कार्ड
नाते वाक्यात मांडा, मग प्रत्येक पर्याय त्यात तपासा · नेहमीची नाती: भाग–पूर्ण, कारागीर–साधन, कारण–परिणाम, घटक–वर्ग, विषय–शास्त्र, तीव्रता · संख्यांसाठी क्रम: वर्ग, घन, ±क, ×क · दिलेल्या जोडीची दिशा तशीच ठेवा · दोन पर्याय बसत असतील तर वाक्य अधिक नेमके करा
सोडवलेले उदाहरण
Ornithologist : Birds :: Entomologist : ? पर्याय: Insects / Words / Plants / Fossils. → Insects. वाक्य असे होते: "Ornithologist हा पक्ष्यांचा अभ्यास करणारा शास्त्रज्ञ आहे", म्हणून उत्तर entomologist कशाचा अभ्यास करतो ते असले पाहिजे. पडताळणी: फसवणारा पर्याय मुद्दाम ठेवलेला आहे — "Words" हा etymologist चा विषय आहे, आणि entomologist व etymologist यांच्यात केवळ तीन अक्षरांचा फरक आहे, म्हणून प्रश्न दोनदा वाचूनच उत्तर द्या.